Homepage E-Paper 18/11/2017
Ấn Độ rối ren vì cải cách thuế
Thứ Bảy,  8/7/2017, 11:54 (GMT+7)

Ấn Độ rối ren vì cải cách thuế

Minh Đức

Tiểu thương bán vải ở chợ Mangaldas, Mumbai đóng cửa hàng để phản đối chính sách cải cách thuế mới. Ảnh: The New York Times

(TBKTSG) - Lần thứ hai trong chưa đầy một năm, chính phủ của Thủ tướng Narendra Modi đặt Ấn Độ vào một cuộc “cách mạng” mới trong lĩnh vực kinh tế. Thị trường 1,3 tỉ người ở châu Á chưa kịp hoàn hồn sau cú sốc đổi tiền, giờ đang phải thích ứng với cuộc cải cách thuế lớn nhất trong 70 năm qua.

Bước nhảy vọt đáng ngại

Khu chợ Lajpat Nagar đông đúc ở thủ đô New Delhi cuối tuần trước tràn ngập các áp phích quảng cáo siêu khuyến mãi. Người dân Ấn Độ đang đua nhau vơ vét nốt các thiết bị gia dụng và điện tử cao cấp vào ngày cuối cùng trước khi Thuế Hàng hóa và Dịch vụ mới (GST) có hiệu lực.

Loại thuế mới này áp dụng thống nhất trên toàn quốc, bắt đầu từ thứ Bảy (1-7), thay thế các loại thuế phức tạp và khác nhau của từng tiểu bang, và liên bang. Mức thuế mới sẽ làm thay đổi giá cả của đa số các mặt hàng thiết yếu.

Tại khu chợ Lajpat Nagar, anh Nafees Ahmad đang lùng sục tìm mua máy điều hòa và ti vi LED.

“Ti vi của chúng tôi vẫn còn tốt nhưng khi GST được áp dụng, mọi thứ sẽ đắt hơn nên tôi quyết định mua trước vài thứ” , Ahmad cười và nói với phóng viên AP tại cửa hàng điện máy Electronics Paradise. Anh cho hay nếu thấy giá cả hợp lý, gia đình sẽ mua thêm lò vi sóng và một số thứ nữa.

Lần thứ hai trong chưa đầy một năm, chính phủ của Thủ tướng Narendra Modi đặt Ấn Độ vào một cuộc cách mạng trong kinh doanh. Vào mùa thu năm ngoái, chính quyền đã hủy bỏ các đồng tiền mệnh giá lớn, nhưng được sử dụng phổ biến, trong một nỗ lực để... chống tham nhũng.

Còn giờ đây, chính quyền bắt đầu thực thi cuộc “đại tu thuế” lớn nhất kể từ khi đất nước giành được độc lập.

Kể từ 1-7, Thuế Hàng hóa và Dịch vụ mới sẽ được áp dụng thống nhất trên toàn quốc, thay thế các mức thuế hiện tại, vốn khác nhau giữa 29 tiểu bang và 7 vùng lãnh thổ trong nền kinh tế trị giá 2.000 tỉ đô la của Ấn Độ.

Ấn Độ đã tranh luận về cuộc cải cách thuế này trong suốt hơn một thập kỷ qua. Các nhà kinh tế hầu hết đồng ý với cách thu thuế đổi mới này, song cũng có những lo ngại về việc nền kinh tế của Ấn Độ sẽ vất vả thế nào để thích ứng với một hệ thống thuế mới.

Tháng trước, chính phủ đã công bố danh sách các mặt hàng, từ bàn chải đánh răng cho đến ô tô, bị đánh thuế, với các mức khác nhau từ 5%, 12%, 18% hay 28%. Doanh nghiệp cũng được thông báo từ tháng 1 để áp dụng hoặc nâng cấp hệ thống máy tính giúp họ có thể thực hiện theo những thay đổi mới khi nó có hiệu lực.

Trong biểu giá thuế mới, tủ lạnh và máy điều hòa nằm trong số các mặt hàng sẽ tăng giá bởi chúng bị đánh thuế ở mức cao nhất là 28%, trong khi mức thuế cao nhất áp dụng ở bất kỳ bang nào của Ấn Độ hiện nay là 23%.

Các quan chức nhận định rằng, việc cải cách thuế sẽ diễn ra suôn sẻ, nhưng đối với hàng trăm triệu cửa hàng bán lẻ đây là một bước nhảy vọt đáng sợ.

Hướng đi dài hạn

Nhiều người đang đặt câu hỏi liệu việc cải cách thuế có thúc đẩy tăng trưởng thực sự không, hay lại làm cho mọi chuyện trở nên phức tạp hơn thay vì đơn giản hóa.

Ấn Độ đã thảo luận về ý tưởng thay thế sự lộn xộn của các loại thuế liên bang và tiểu bang bằng một loại thuế thống nhất, áp dụng trên toàn quốc. Chính phủ của Đảng Quốc đại trước đây cũng ủng hộ ý tưởng này. Còn Đảng Bharatiya Janata của ông Modi đã đưa vấn đề này vào tuyên ngôn của mình.

Các chuyên gia ước tính rằng việc cải cách thuế theo hướng trên sẽ giúp tăng thêm hai điểm phần trăm đối với tăng trưởng của Ấn Độ.

Nhưng trên thực tế, để áp dụng sự đổi mới này là một thách thức lớn. Nó đòi hỏi không chỉ sửa đổi hiến pháp trong Quốc hội mà còn phải nhận được sự chấp thuận từ 29 tiểu bang và bảy vùng lãnh thổ của Ấn Độ, nhiều nơi được cai trị bởi các đảng chính trị có nhiều lợi ích khác nhau.

Để nhận được sự chấp thuận, chính phủ trung ương đã bảo đảm rằng các bang sẽ được đền bù bất kỳ khoản thâm hụt về doanh thu thuế nào mà họ phải chịu trong vòng năm năm tới.

Chính phủ cũng cam kết giữ mức thuế mới sát với mức hiện tại, nhưng mục tiêu tưởng chừng đơn giản này gặp phải rất nhiều trở ngại. Chính sách thuế mới được chính phủ giới thiệu tỉ mỉ trong một hướng dẫn dài 213 trang, trong đó đưa ra các tỷ lệ khác nhau đối với các mặt hàng khác nhau, với các mức thuế tương ứng là 5%, 12%, 18% và 28%.

Chẳng hạn, đối với mặt hàng gỗ, trong khi gỗ dăm bị đánh thuế 5% thì gỗ xẻ chịu mức thuế lên tới 18%. Thuế suất cũng có thể thay đổi tùy thuộc vào giá bán buôn. Ví dụ: áo sơ mi kurta được bán trong một cửa hàng máy lạnh ở chợ Crawford, Mumbai sẽ bị đánh thuế 5% nếu chiếc áo có giá dưới 1.000 rupee (16 đô la) hoặc 12% nếu chúng có giá cao hơn.

Santosh Dalvi, một đối tác tại công ty tư vấn kế toán KPMG Ấn Độ, cho rằng với sự bất bình đẳng nghiêm trọng ở Ấn Độ, thuế đối với những mặt hàng mà người nghèo sử dụng cần phải thấp hơn các mặt hàng xa xỉ.

Do đó, đồ uống có ga mà chỉ có tầng lớp trung lưu và thượng lưu hay dùng sẽ bị đánh thuế 28%, trong khi trà và cà phê chỉ bị mức thuế suất 5%.

Các doanh nghiệp nhỏ cho biết, trong ngắn hạn,việc thay đổi hệ thống thuế mới sẽ gây khó khăn cho họ, nhất là yêu cầu doanh nghiệp phải thực hiện kê khai trực tuyến 37 lần trong một năm.

Tại Chandni Chowk, một trong những khu chợ lớn nhất ở New Delhi, các tiểu thương đã tổ chức biểu tình ba ngày phản đối trong tuần này để phản đối cải cách thuế mới.

“GST là nỗi buồn quá lớn của chúng ta” , Mukesh Sachdeva, 61 tuổi, một nhà kinh doanh vải nói với The New York Times. Ông giải thích: “Không có nhiều người có học thức trong ngành buôn bán vải này. Cửa hàng của chúng tôi chẳng có chỗ nào để đặt máy tính cả và lại còn phải dành chỗ cho người sử dụng máy” .

Tại chợ Crawford, một chợ thuộc dạng lớn nhất của Mumbai, Subash Jain, 62 tuổi cũng đồng quan điểm với ông Sachdeva. “Chắc chắn tôi sẽ phải đối mặt với những khó khăn trong thanh toán, bán hàng và giấy tờ”, ông nói.

“Tôi sẽ phải thuê một kế toán viên và một người biết sử dụng máy tính, và điều này nghĩa là phải trả lương cho họ”, ông Jain buồn bã nói.

Trước tình hình đó, ngay lập tức có một ngành nghề bùng nổ để “ăn theo”. Đó là các công ty dịch vụ nộp thuế trực tuyến của Ấn Độ. Chẳng hạn, Công ty ClearTax vừa phát triển phần mềm cho việc nộp hồ sơ thuế bán hàng mới và đang tổ chức các buổi tập huấn hàng ngày với sự tham dự của gần 2.000 người, trong đó có nhiều kế toán.

Các chuyên gia cho rằng, những thay đổi nói trên có thể làm gián đoạn hoạt động kinh doanh và gia tăng chi phí trong ngắn hạn, nhưng nếu mọi việc suôn sẻ, các doanh nghiệp và Ấn Độ sẽ phát triển trong trung và dài hạn. 

Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC
>>Xem thêm chuyên mục khác:
© 2012 - 2015 Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online.