Homepage E-Paper 22/08/2017
Thế khó của Apple
Thứ Ba,  8/8/2017, 15:42 (GMT+7)

Thế khó của Apple

Thái Bình

Apple chắc là không muốn đi vào vết xe của Google, Facebook - bị cấm hoạt động ở Trung Quốc. Ảnh: internet

(TBKTSG) - Hôm thứ Bảy 29-7, tập đoàn Apple - công ty có giá trị thị trường lớn nhất thế giới - đã lặng lẽ gỡ bỏ khỏi cửa hàng ứng dụng của hãng ở Trung Quốc (China App Store) một số ứng dụng mạng riêng ảo (VPN, Virtual Private Network) - tức là những chương trình máy tính cho phép người dùng iPhone, iPad vượt qua cỗ máy kiểm duyệt tinh vi của chính phủ để giao tiếp với thế giới bên ngoài.

Các ứng dụng VPN này do các công ty ở nhiều nước biên soạn và bày bán trên cửa hàng Appstore của Apple, hoặc miễn phí hoặc thu một khoản phí không lớn. Có hàng trăm ứng dụng VPN như vậy phục vụ hàng chục triệu người “vượt tường lửa” hàng ngày, nhất là ở các nước mà chính quyền kiểm soát chặt chẽ việc truy cập mạng của người dân.

Công ty ExpressVPN (expressvpn.com) đăng trên trang của mình một lá thư họ nhận được từ Apple ngày 29-7, thông báo ứng dụng của công ty sẽ bị loại khỏi cửa hàng China App Store với lý do nội dung của ứng dụng là bất hợp pháp (illegal) ở Trung Quốc. Khảo sát sơ bộ của ExpressVPN cho thấy hầu như tất cả các ứng dụng VPN cho hệ điều hành iOS (iPhone, iPad) đều đã bị loại bỏ khỏi China App Store.

Golden Frog, một công ty khác, chuyên về an ninh mạng cũng cho biết ứng dụng VyprVPN của công ty cũng đã bị gỡ bỏ. Sunday Yokubaitis, Chủ tịch của Golden Frog than phiền: “Chúng tôi rất thất vọng khi Apple cúi đầu trước áp lực của Trung Quốc mà gỡ bỏ những ứng dụng VPN”.

Hành động của Apple báo hiệu một sức ép mới của Trung Quốc trong việc kiểm soát Internet. Trong quá khứ, Trung Quốc từng sử dụng công nghệ để ngăn chặn các mạng riêng ảo, dẹp bỏ các VPN do người Trung Quốc tạo lập nhưng đây là lần đầu tiên Trung Quốc thành công trong việc gây áp lực với một nền tảng công nghệ quan trọng như Apple để ngăn chặn các nhà sản xuất phần mềm nước ngoài.

Trong một thông báo, Apple lưu ý rằng Chính phủ Trung Quốc đã ban hành quy định về an ninh mạng có hiệu lực từ ngày 1-1-2017, theo đó các ứng dụng phải có giấy phép của chính phủ mới được lưu hành. “Chúng tôi được yêu cầu gỡ bỏ một số ứng dụng VPN ở Trung Quốc không đáp ứng quy định mới”. Nhưng “những ứng dụng này vẫn lưu hành ở tất cả các thị trường khác”, Apple nhấn mạnh.

Động thái mới của Apple gợi nhớ câu chuyện một năm trước khi tập đoàn này thẳng thừng bác bỏ yêu cầu của Cục Điều tra liên bang Mỹ (F.B.I.) “mở khóa” điện thoại iPhone của một kẻ khủng bố đã chết sau vụ thảm sát ở San Bernadino, California. Khi ấy, ông Timothy D. Cook, CEO của Apple, cho rằng “công ty có nghĩa vụ tài chính và đạo đức đối với an ninh và sự riêng tư của người sử dụng”. Hành động đề cao người dùng lên trên yêu cầu của chính quyền của Apple được đông đảo người dùng ủng hộ và giúp nâng cao uy thế của Apple như một công ty đi đầu trong việc bảo vệ quyền riêng tư của khách hàng.

Bây giờ, việc Apple lặng lẽ gỡ bỏ các ứng dụng VPN trước áp lực của Bắc Kinh lại làm nhiều người thất vọng. “Chúng tôi hết sức thất vọng vì động thái này cho thấy Chính phủ Trung Quốc đã có biện pháp quyết liệt ngăn chặn việc sử dụng mạng riêng ảo và chúng tôi buồn phiền khi thấy Apple hỗ trợ những nỗ lực kiểm duyệt mạng của Trung Quốc”, thông báo của ExpressVPN nói. Ông Yokubaitis của Golden Frog nói thêm: “Chúng tôi coi quyền truy cập Internet ở Trung Quốc là vấn đề nhân quyền và tôi kỳ vọng Apple sẽ đặt quyền con người lên trên lợi nhuận”.

Trung Quốc là thị trường lớn nhất của Apple bên ngoài nước Mỹ. Doanh thu từ Trung Quốc chiếm tới một phần tư tổng doanh số của Apple và dự báo sẽ tăng trong những năm tới. Chính sự phụ thuộc này làm cho Apple khó chống đỡ những áp lực của Bắc Kinh trong nỗ lực siết chặt sự kiểm soát các công ty công nghệ nước ngoài.

Đây cũng không phải là lần đầu tiên Apple nghe theo chỉ đạo của Chính phủ Trung Quốc. Năm ngoái, Apple đã gỡ bỏ ứng dụng của báo The New York Times trên China App Store và mới tháng trước, Apple công bố sẽ xây dựng trung tâm dữ liệu đầu tiên của mình ở Trung Quốc - tất cả đều theo yêu cầu của Bắc Kinh.

Apple chắc là không muốn đi vào vết xe của Google, Facebook - bị cấm hoạt động ở Trung Quốc. “Nhập gia tùy tục”, là công ty nước ngoài, Apple phải tuân thủ luật lệ của nước sở tại, khó mà đòi hỏi công ty có cách ứng xử khác. Cho dù đây là một thất bại cho quyền tự do của người dùng Apple ở Trung Quốc nhưng không thể đòi hỏi công ty phải từ bỏ thị trường chỉ vì một số ứng dụng.

Có điều, hệ thống nào cũng có khe hở. Người dân Trung Quốc nếu mở tài khoản trên App Store của Apple với địa chỉ trả tiền (billing address) bên ngoài Trung Quốc, vẫn có thể tìm thấy và tải về những ứng dụng VPN cần thiết để vượt tường lửa. Ngoài ra, các ứng dụng nhắn tin iMessage, gọi điện video FaceTime trên iPhone vẫn là ứng dụng được mã hóa tới người nhận mà không bị bên thứ ba nào can thiệp. 

Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC
>>Xem thêm chuyên mục khác:
© 2012 - 2015 Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online.