Đào tạo để làm việc
Chủ Nhật,  13/8/2017, 08:27 

Đào tạo để làm việc

Đặng Quỳnh Giang

(TBKTSG) - Hồi là sinh viên mới ra trường, tôi mất vài tháng gặp khó khăn trong tìm việc. Đó là khoảng thời gian đáng sợ và ám ảnh tôi đến tận bây giờ. Khi đó, tôi “rải” hồ sơ tham gia phỏng vấn nhiều nơi, nhưng chẳng mấy công ty đồng ý nhận. Sau này đi làm, có kinh nghiệm và được làm công tác nhân sự, tôi hiểu lý do đã khiến mình thất bại.

Những ngày xin việc...

Ngày đó, tôi chuẩn bị “hành trình tìm việc” bằng nhiều bộ hồ sơ với đầy đủ bằng cấp, chứng chỉ mà tôi có. Tôi cũng đã chủ động tích lũy, đúc rút kinh nghiệm khi đi thực tập, tìm hiểu những người đã đi làm và từ các hướng dẫn trên sách báo, Internet để có được những kiến thức cơ bản nhất cần cho quá trình tìm việc. Nhưng khi tham gia phỏng vấn, tôi vẫn lúng túng trong cách trả lời, đặt câu hỏi với nhà tuyển dụng để phô hết được khả năng, đặc điểm của mình. Tôi cũng chưa biết tác phong, dáng bộ của mình lúc đó nên như thế nào để phù hợp nhất. Những điểm yếu đó, cộng với thiếu kinh nghiệm làm việc, tôi trượt nhiều cuộc phỏng vấn.

Sau khi tìm được việc, thời gian đầu làm việc của tôi cũng thật gian nan, vất vả. Tôi thật sự tri ơn các anh chị đồng nghiệp và cấp trên lúc đó đã chỉ dạy cho tôi những điều tối thiểu và căn bản nhất của một người đi làm: cách viết e-mail trong công việc; cách trình bày, diễn đạt, tương tác với đồng nghiệp và môi trường xung quanh; cách báo cáo công việc cho sếp; về sau này là những kỹ năng nâng cao như đàm phán, giải quyết vấn đề hay dự báo rủi ro... Tôi vẫn luôn xem họ là những người thầy thực thụ trong cuộc đời mình bên cạnh các thầy cô ở nhà trường.

Tôi tin hầu hết các bạn sinh viên mới ra trường đều có thời gian lóng ngóng, khổ sở như thế.

Ở học kỳ cuối cùng trong chương trình đào tạo của trường tôi tuyệt nhiên không có một chương trình ngoại khóa nào hướng dẫn cho sinh viên năm cuối - những người sắp phải gõ cửa các công ty để tìm việc làm và sẽ lần đầu tiếp xúc với công việc - những thứ họ cần nhất, đó là chuẩn bị hồ sơ cá nhân; viết một lá đơn xin việc cho ấn tượng; biết những kênh, những phương tiện tìm việc; cách trả lời, đặt câu hỏi, dáng bộ khi tham gia phỏng vấn; những kiến thức, kỹ năng cơ bản để khi có cơ hội tiếp cận công việc thì họ có thể thao tác ngay.

... Và những ngày đầu làm việc

Lúc tôi mới đi làm, lần nọ, sếp bảo ông không thích một thiết bị điện trong khách sạn ông đang ở và yêu cầu tôi liên hệ với bộ phận kỹ thuật tìm cho ông cái phù hợp hơn. Tôi liên hệ với bộ phận kỹ thuật, họ báo hai hôm nữa sẽ có thiết bị cho sếp. Tôi nhận thông tin rồi im lặng chờ và xem như việc đã hoàn thành. Tôi đã bỏ qua khâu tối quan trọng là báo cáo với sếp về việc tôi đã liên hệ với bộ phận kỹ thuật và hai ngày nữa ông ấy sẽ có thứ ông muốn.

Một bài học “khắc cốt ghi tâm” khác là khi công ty có quy định mới về phát mũ đồng phục cho toàn thể công nhân viên, ba ngày nữa sẽ áp dụng. Nhưng vì hai ngày nữa công ty có khách quan trọng đến thăm, sếp muốn thực hiện việc này sớm hơn, từ ngày mai. Tôi nhận chỉ thị và lập tức gửi e-mail cho các bộ phận trong công ty rồi đinh ninh họ đã nhận được thông tin. Nhưng không may là dữ liệu tôi gửi khá nặng vì có hình ảnh kèm theo, e-mail không đến được người nhận nên việc đã sắp xếp mà không thực hiện được. Tôi đã thiếu thao tác chết người là xác nhận thông tin với những người liên quan và đi đến tận cùng sự việc, nhất là trong những tình huống gấp gáp, quan trọng như thế.

Việc báo cáo tiến độ, xác nhận với những người liên quan chỉ là vài ví dụ trong rất nhiều yêu cầu thiết yếu mà những người đi làm cần biết. Đó không là những vấn đề buộc người ta phải biết mà họ phải được đào tạo, hướng dẫn. Và theo tôi, những nội dung như thế rất nên được trang bị cho sinh viên trên giảng đường, để khi đi làm, họ bớt bỡ ngỡ và giảm được những sai sót như tôi đã vấp phải.

Công ty tôi thường có những chuyên gia nước ngoài sang hỗ trợ, tư vấn một mảng công việc nào đó. Họ hầu hết không có bằng cấp cao, đa số chỉ hết bậc trung học và nhiều người còn rất trẻ, số năm đi làm chưa nhiều. Tuy nhiên, cách làm việc của họ rất khoa học, hệ thống và chuyên nghiệp, vì cơ bản trong chương trình giáo dục đào tạo, họ đã được trang bị những kiến thức, kỹ năng liên quan đến công việc. Họ được đào tạo để làm việc.

Ngược lại, sinh viên của chúng ta vì thiếu kiến thức và kỹ năng thực tế, nên về cơ bản, doanh nghiệp rất ngại nhận họ vào làm việc, vì cần phải đầu tư thêm, phải đào tạo lại. Chúng ta thường thấy trong tiêu chí tuyển dụng của nhiều nơi, họ yêu cầu số năm kinh nghiệm làm việc. Tình trạng này hạn chế cơ hội của sinh viên mới ra trường rất nhiều. Đó là sự thiệt thòi mà nguyên nhân không hoàn toàn đến từ phía họ.

Đào-tạo-để-làm-việc phải là mục đích cao nhất trong cải cách giáo dục. 

Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012