Homepage E-Paper 22/11/2017
Y tế: Nghèo phải xài kỹ
Thứ Năm,  24/8/2017, 20:06 (GMT+7)

Y tế: Nghèo phải xài kỹ

Hoàng Nhung

Thứ trưởng Bộ Y tế Phạm Lê Tuấn phát biểu trong Hội nghị các quan chức cao cấp APEC (SOM 3). Ảnh: H.N

(TBKTSG Online) - Tại Hội nghị các quan chức cao cấp APEC (SOM 3) với chủ đề về kinh tế y tế diễn ra ngày 23 và 24-8-2017 tại TPHCH, đại diện các quốc gia đã nhấn mạnh đến những thách thức khi sử dụng nguồn tài chính công để đầu tư cho y tế bên cạnh những vấn đề khác trong ngành này. 

TBKTSG Online đã phỏng vấn ông Phạm Lê Tuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế bên lề hội nghị về việc phải sử dụng nguồn tài chính công đầu tư cho lĩnh vực y tế sao cho hiệu quả trong thời gian tới tại Việt Nam. Ông Tuấn cũng cung cấp thông tin về chính sách phát triển và hỗ trợ bệnh viện tư nhân tại Việt Nam.

TBKTSG Online: Thưa ông, trong thời gian qua việc sử dụng tài chính công trong đầu tư y tế Việt Nam đã gặp phải những khó khăn gì? Bộ Y tế sẽ có những giải pháp nào để cải tiến việc sử dụng nguồn tài chính công hợp lý, người dân được hưởng lợi?

- Ông Phạm Lê Tuấn: Chủ đề của cuộc họp ngày 23 và 24-8 tại Hội nghị các quan chức cao cấp (APEC) là cải tổ nguồn tài chính công, mục đích nhằm hướng đến việc đảm bảo cơ chế tài chính để phục vụ cho hệ thống y tế, chính sách y tế làm sao đảm bảo công bằng, hiệu quả, chất lượng.

Việc đảm bảo tài chính y tế Việt Nam không phải vấn đề mới vì đi theo hướng trước đây của nền kinh tế tập trung, Nhà nước bao cấp. Nhà nước đã có chế độ bảo hiểm và thu một phần viện phí. Nhà nước đã và đang cấp ngân sách cho các cơ sở y tế, các bệnh viện để chi trả dịch vụ y tế cho người dân. Hiện nay, không cấp ngân sách cho các mô hình dịch vụ này nữa mà chuyển sang cấp cho người có thẻ bảo hiểm và cơ quan bảo hiểm thanh toán với các cơ sở y tế. Do đó, năm 2016 Thủ Tướng Chính phủ đã điều chỉnh mục tiêu thực hiện bảo hiểm y tế (BHYT) toàn dân, và nay 82% người dân tại Việt Nam đã tham gia BHYT.

Nghị quyết 18 của Quốc hội cũng đã nêu “tốc độ chi cho y tế phải tăng cao hơn tốc độ chi bình quân hàng năm”. Do đó, một mặt Nhà nước tiếp tục kêu gọi người dân tham gia BHYT và bên cạnh đó, làm sao sử dụng hiệu quả nguồn tài chính trong việc đổi mới cơ chế tài chính công. Bởi nguồn lực tài chính công không nhiều nên cần phải sử dụng có hiệu quả. Đầu tư cho y tế là đầu tư cho sự phát triển. Ngành y tế cũng là một ngành kinh tế, vì đầu tư cho y tế tốt sẽ tạo ra lực lượng lao động khỏe mạnh, tạo ra nhiều sản phẩm hơn cho xã hội.

Hiện nay, tại Việt Nam 70% các bệnh không lây nhiễm cần được dự phòng và chẩn đoán sớm, và ngành y tế cần phải triển khai năng lực cung ứng dịch vụ khi mô hình bệnh tật thay đổi. Tuy nhiên, ngành y tế dự phòng chưa thay đổi kịp, chương trình y tế công cộng dựa vào chương trình mục tiêu y tế quốc gia chưa đủ mạnh, chưa đủ bao phủ hết.

Trong thời gian tới, Chính phủ sẽ tiếp tục tăng độ bao phủ bảo hiểm, kế tiếp đó là tăng độ bao phủ dịch vụ có chất lượng, vì nếu người dân dùng thẻ BHYT nhưng không có cơ sở y tế dịch vụ rộng khắp, gần dân thì thẻ BHYT sẽ không hiệu quả như mong muốn. Do đó, việc tập trung y tế cơ sở và mua sắm hợp lý có định hướng sẽ là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong thời gian tới để làm sao độ bao phủ về tài chính được rộng hơn.

Việc chi tiêu nguồn tài chính công đang tăng và những vấn đề bất hợp lý đã nảy sinh trong việc mua sắm, đấu thầu, nhưng chất lượng không cao, gây ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng như vụ VNPharma trúng thầu cung cấp thuốc giả. Ông nghĩ sao về vấn đề này?

- Tòa án đang xử VNPharma nên chúng ta không bàn luận thêm về vấn đề này.

Để sử dụng nguồn tài chính công sao cho hiệu quả, trong đó có việc tổ chức đấu thầu quốc gia, làm sao lựa chọn được thuốc có chất lượng, thuốc tốt và giá hợp lý thì cần phải có thời gian. Tôi muốn nhấn mạnh là giá phải hợp lý! Hiện nay, trên thị trường có nhiều loại thuốc khác nhau, nếu chỉ lựa chọn các thuốc biệt dược thì không ổn, kể cả các nước tiên tiến trên thế giới cũng không đủ tiền, phải sử dụng thuốc generic. Người dân và người thầy thuốc cứ thích sử dụng những thuốc quá tối tân, trong khi những thuốc khác cũng có hiệu quả thì không dùng.

Như vậy, việc sử dụng thuốc hợp lý để điều trị hiệu quả, đấu thầu tập trung nhằm hạn chế bớt việc chênh lệch giá, giá hợp lý là việc cần phải làm. Điều quan trọng là làm sao để sử dụng hiệu quả các nguồn lực, trong đó kể cả nguồn nhân lực, phân bổ nguồn nhân lực để nâng cao năng lực cho người lao động.

Để cải tổ việc sử dụng nguồn tài chính công cho hiệu quả, các nước trong khu vực đã kêu gọi đầu tư tư nhân để nâng cấp cơ sở y tế Nhà nước, thực hiện mô hình đối tác công tư nhưng vấn đề này ở Việt Nam đang còn nhiều vướng mắc. Vậy, Bộ Y tế đã có những kế hoạch gì để sử dụng hợp lý nguồn vốn này?

- Bộ Y tế đang xem xét việc phân quyền, ủy quyền để các bệnh viện hoạt động chủ động, hiệu quả hơn.

Đối với bệnh viện tư, Chính phủ đang khuyến khích phát triển tư nhân không hạn chế và bệnh viện tư cũng được ký hợp đồng với bảo hiểm cung ứng dịch vụ. Đối với một số bệnh viện công suất hoạt động không hiệu quả, ít bệnh nhân, Bộ Y tế đang định hướng xây dựng cơ chế làm sao để công - tư kết hợp cho hợp lý. Một trong những khó khăn mà bệnh viện tư nhân gặp phải chính là nguồn nhân lực nên bộ có chương trình hỗ trợ từ bệnh viện công cho bệnh viện tư. Nghị quyết 93 của Chính phủ cũng đã cho phép bác sĩ ở bệnh viện công hợp tác, giúp đỡ cho bệnh viện tư.

Do nguồn tài chính công hiện nay có hạn, nên Chính phủ cũng đã triển khai nghị định PPP (đối tác công tư), làm thế nào cho nghị định này được triển khai nhanh hơn ở các bệnh viện tư thì Bộ Y tế đang xây dựng thêm thông tư về công tư kết hợp. Hiện nay, vì dự thảo đưa ra chưa khuyến khích được kinh doanh, nên bộ đang mời các chuyên gia cùng xem xét và tính tóan hợp lý. Ngoài ra, những thông tư đã hoàn thành và đang hoạt động có hiệu quả là vấn đề xã hội hóa, nhu cầu có nhiều nhưng đáp ứng thì không đủ nên việc lấp được khoảng trống về công tư kết hợp vẫn đang là câu hỏi đặt ra với ngành y.

 

Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC
>>Xem thêm chuyên mục khác:
© 2012 - 2015 Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online.