Trung Quốc dè chừng “tê giác xám”
Thứ Năm,  1/3/2018, 15:03 

Trung Quốc dè chừng “tê giác xám”

Minh Đức

Tập đoàn Bảo hiểm Anbang vừa bị chính phủ Trung Quốc đưa vào diện kiểm soát. Ảnh: WSJ

(TBKTSG) - Chính phủ Trung Quốc cuối tuần trước đã quyết định kiểm soát tập đoàn Bảo hiểm Anbang, một công ty có nợ lớn nhưng đã vung tay chi hàng tỉ đô la Mỹ để thâu tóm các doanh nghiệp và bất động sản trên khắp thế giới. Chủ tịch của tập đoàn này, ông Wu Xiaohui (Ngô Tiểu Huy), cháu rể của cố lãnh đạo Đặng Tiểu Bình, cũng bị bắt để điều tra. Thông điệp của Bắc Kinh trong vụ việc này là gì?

Các phương tiện truyền thông nhà nước Trung Quốc và các kênh chính thức khác không nói rõ lý do tại sao Bắc Kinh lại quyết định kiểm soát Anbang. Song nhiều thông tin cho rằng, hoạt động của công ty này khiến giới chức lo ngại nó sẽ không kiểm soát được khả năng trả nợ, làm ảnh hưởng tới hệ thống.

Từ cách đây một tháng, một bài bình luận mang tên “Tạm biệt Anbang” đã được phát tán rộng rãi trên truyền thông xã hội và các trang tin tài chính ở Trung Quốc. “Vấn đề lớn nhất ở đây không phải là theo đuổi lợi nhuận bằng vốn, mà là làm thế nào để có thể lớn mạnh vù vù chỉ trong vòng một đêm. Điều này không diễn ra theo quy luật thị trường. Đó là những trò gian lận của sự giàu có đặc quyền”, bài bình luận viết, được The New York Times trích dẫn.

Anbang được cho là ví dụ điển hình về cái gọi là “tập đoàn Trung Quốc” (China Inc). Khởi đầu chỉ là một công ty bảo hiểm xe hơi có quy mô khiêm tốn, thành lập vào năm 2004, Anbang đã sử dụng các khoản vay giá rẻ để tạo dựng đế chế của mình chỉ trong vài năm.

Theo số liệu của Dealogic, Anbang đã đầu tư 15 tỉ đô la Mỹ vào các giao dịch ngoại hối cao cấp từ năm 2009-2017, trong đó có các thương vụ thâu tóm nhiều khách sạn nổi tiếng ở London, New York, Mexico và Paris; mua lại các công ty bảo hiểm ở Hàn Quốc và Hà Lan.

Anbang cùng với các “tập đoàn Trung Quốc” khác như Dalian Wanda Group, Fosun International và HNA Group được liệt vào nhóm “tê giác xám”, là những công ty biết tận dụng các mối quan hệ chính trị, sử dụng vốn vay lãi suất thấp để mở rộng đế chế của mình bằng cách mua tài sản danh giá ở nước ngoài. Những hoạt động thâu tóm này, dường như được “bật đèn xanh” bởi các lãnh đạo cấp cao của Trung Quốc.

Trong những năm qua, Bắc Kinh khuyến khích các công ty lớn trong nước đầu tư ra nước ngoài để truyền bá sự giàu có và đưa ảnh hưởng của Trung Quốc vượt ra khỏi biên giới.

Trong những năm qua, Bắc Kinh khuyến khích các công ty lớn trong nước đầu tư ra nước ngoài để truyền bá sự giàu có và đưa ảnh hưởng của Trung Quốc vượt ra khỏi biên giới. Tiền của các nhóm “tê giác xám” đã giúp đẩy giá của bất động sản, các mỏ dầu, khách sạn và bất kỳ tài sản nào khác liên quan tới những thương vụ thâu tóm của Trung Quốc. Các công ty Trung Quốc đã sục vào khắp các lĩnh vực ở nước ngoài, từ công nghiệp, nông nghiệp và năng lượng, tới tài chính, bảo hiểm và cả văn hóa.

Gần đây, nhiều nước đã dè chừng với chiếc vòi bạch tuộc Trung Quốc. Các nhà chức trách tại Mỹ, châu Âu và nhiều nơi trên thế giới đã tăng cường kiểm soát và ngăn chặn nhiều giao dịch của Trung Quốc, vốn dựa chủ yếu vào nguồn tiền giá rẻ.

Ở trong nước, chính quyền Bắc Kinh cũng đã bắt đầu lo lắng về tình trạng vay nợ để thâu tóm tài sản ở nước ngoài. Việc chi tiêu dựa trên vay nợ của các công ty có thể sẽ đè nặng lên hệ thống tài chính của đất nước. Trung Quốc đã vay mượn nhiều tiền để tạo ra một thập kỷ tăng trưởng, nhưng đồng thời cũng tích lũy hàng tỉ tỉ đô la tiền nợ. Các nhà quan sát cho rằng, lãnh đạo Trung Quốc đã nhìn nhận nghiêm túc về việc phải kiềm chế cơn “nghiện nợ” để ổn định tài chính.

Tất nhiên, với tham vọng toàn cầu của mình, Trung Quốc sẽ không đời nào chấm dứt hoàn toàn việc thâu tóm các doanh nghiệp ở nước ngoài. Bắc Kinh vẫn sẽ tiếp tục hậu thuẫn các doanh nghiệp tham gia vào những lĩnh vực chiến lược như năng lượng và công nghệ. Song, với sự kiện Anbang, Chính phủ Trung Quốc muốn chứng tỏ rằng từ nay họ sẽ nắm quyền kiểm soát chặt chẽ hơn đối với các thương vụ, chứ không chỉ lặng lẽ đứng sau bơm tiềm cho các doanh nghiệp.

Victor Shih, giáo sư tại Đại học California, chuyên nghiên cứu về chính trị và tài chính Trung Quốc, nhận định với The New York Times: “Sự quan tâm của Chủ tịch Tập Cận Bình đối với những rủi ro tài chính đã tạo ra nhiều tác động đến hành vi của các các ngân hàng, các nhà quản lý và các công ty. Bạn có thể thấy các nhà quản lý Trung Quốc đang rất thận trọng”.

TIN BÀI LIÊN QUAN
Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012