Hiệu quả đầu tư của DNNN ngày càng tệ
Chủ Nhật,  10/6/2018, 10:25 

Hiệu quả đầu tư của DNNN ngày càng tệ

Bùi Trinh

(TBKTSG) - Từ năm 2010-2016, tăng trưởng GDP tương đối cao, bình quân khoảng 6%. Tuy nhiên, nhìn vào cấu trúc sở hữu, tăng trưởng GDP dường như không thực chất lắm và không mang nhiều ý nghĩa để đánh giá tình trạng sức khỏe của nền kinh tế đất nước.

Xây những công trình phúc lợi, công cộng chưa cần thiết như đào đường, lấp đường, xây tượng đài, cổng chào đôi khi cũng làm hiệu quả sử dụng đồng vốn sụt giảm. Ảnh: THÀNH HOA

Để hiểu rõ hơn về hiệu quả đầu tư nên bắt đầu từ khâu sản xuất - đó là khối doanh nghiệp.

Tính toán từ kết quả điều tra doanh nghiệp hàng năm cho thấy hệ số vốn - sản lượng(1) ngày càng tăng. Năm 2011 bình quân cả nước cần 1,44 đồng vốn để tạo ra 1 đồng doanh thu thuần thì đến năm 2016, phải cần 1,73 đồng vốn mới tạo ra 1 đồng doanh thu thuần, hiệu quả giảm khoảng 20%. Đặc biệt, khu vực sản xuất trong nước, bao gồm doanh nghiệp nhà nước (DNNN) và doanh nghiệp ngoài nhà nước, hiệu quả sử dụng vốn ngày càng sụt giảm. DNNN từ chỗ 1,8 đồng vốn tạo ra 1 đồng doanh thu thuần vào năm 2011, đến năm 2016, tỷ lệ này tăng lên 2,91 đồng vốn mới tạo được 1 đồng doanh thu thuần. Trong ba loại hình sở hữu, chỉ có doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) có hiệu quả sử dụng vốn tăng mạnh. Khu vực này năm 2011 cần 1,17 đồng vốn để tạo ra 1 đồng doanh thu thuần, đến năm 2016, chỉ còn cần 1,05 đồng vốn để tạo ra 1 đồng doanh thu thuần.

Xét giai đoạn 2011-2016, để tăng lên một đơn vị doanh thu thuần, các DNNN cần một lượng vốn tăng thêm là 19,3 đồng(2). Đây là một con số đáng báo động về hiệu quả đầu tư của khu vực DNNN. Thực tế báo động này là do tình trạng thất thoát, lãng phí; đầu tư vào những công trình mà không để làm gì, không làm tăng sản xuất của những chu kỳ sản xuất sau; xây những công trình phúc lợi, công cộng chưa cần thiết như đào đường, lấp đường, xây tượng đài, cổng chào đôi khi cũng làm hiệu quả sử 

dụng đồng vốn sụt giảm, mặc dù có thể làm tăng GDP ngay tại thời điểm đó.

Khi nói đến nợ, hầu hết người ta chỉ nói đến nợ công, nhưng để xem xét thực chất tình trạng sức khỏe của kinh tế thì cần nghiên cứu về nợ của cả nền kinh tế. GDP năm 2016 của Việt Nam theo Niên giám thống kê khoảng 4,5 triệu tỉ đồng, ước tính đến năm 2016 nợ phải trả của toàn nền kinh tế khoảng 20 triệu tỉ đồng.

Xét trong giai đoạn 2011-2016 tăng trưởng về nợ phải trả theo giá hiện hành đạt xấp xỉ 15%/năm trong khi tăng trưởng bình quân về tổng giá trị gia tăng (GVA) của nền kinh tế theo giá hiện hành chỉ là 10,1%/năm. Một điều rất đáng quan tâm là trong giai đoạn 2011-2016, nợ phải trả của khu vực kinh tế ngoài nhà nước tăng bình quân năm rất cao (16,2%) trong khi tăng trưởng về giá trị tăng thêm bình quân năm của khu vực này trong cùng giai đoạn chỉ khoảng trên 9,5% năm. Tương tự, khu vực DNNN tăng trưởng về nợ phải trả hơn 12% trong khi tăng trưởng về giá trị tăng thêm gần 10%. Khu vực FDI tăng trưởng về nợ phải trả cũng rất cao (16,4%) nhưng tăng trưởng về giá trị tăng thêm cũng khá cao (14%). 

(1) Trong bài này sử dụng doanh thu thuần của doanh nghiệp để đo về sản lượng.

(2) Từ 31-12-2011 đến 31-12-2016 số vốn của DNNN tăng lên khoảng 3,5 triệu tỉ đồng (từ khoảng 4,8 triệu tỉ tăng lên khoảng 8,3 triệu tỉ), trong khi doanh thu thuần của khu vực kinh tế này chỉ tăng xấp xỉ 181.000 tỉ đồng. Trong khu vực DNNN bao gồm cả các hoạt động tài chính (các ngân hàng).

TIN BÀI LIÊN QUAN
Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012