Thị trường M&A vượt mốc 10 tỉ đô la Mỹ
Thứ Ba,  24/7/2018, 18:07 

Thị trường M&A vượt mốc 10 tỉ đô la Mỹ

Thùy Dung

(TBKTSG Online) - Không một dự báo lạc quan nào có thể đưa ra con số 10,2 tỉ đô la Mỹ cho tổng giá trị mua bán, sáp nhập (M&A) năm ngoái. Tuy nhiên, con số này mới chỉ tiệm cận với giá trị M&A của các nước trong khu vực và còn kém xa Singapore.

Còn nhiều việc phải làm để thúc đẩy M&A tại Việt Nam. Ảnh: TD

Quy mô tăng 9 lần so với năm 2008

Thị trường M&A Việt Nam đã trải qua một thập kỷ sôi động. Trong 10 năm qua, đã có gần 4.000 thương vụ được tạo lập, với tổng giá trị đạt khoảng 48,8 tỉ đô la.

Quy mô thị trường năm 2017 tăng tới 9 lần so với năm 2008. Riêng trong năm 2017, tổng giá trị M&A tại Việt Nam đạt 10,2 tỉ đô la, mức cao nhất từ trước tới nay và tăng 175% so với năm 2016.

“Cách đây 1 năm, nhiều dự báo chuyên môn dù rất lạc quan cũng khó có thể đưa ra viễn cảnh về sự bùng nổ mạnh mẽ của các thương vụ M&A như vậy", ông Lê Trọng Minh, Tổng Biên tập Báo Đầu tư cho biết tại buổi họp báo Diễn đàn M&A 2018 với chủ đề “Bước ngoặt mới - Kỷ nguyên mới” diễn ra ngày 24-7 tại Hà Nội.

Trong đó, thương vụ kỷ lục nhất của thập kỷ thuộc về ThaiBev (Thái Lan), thông qua công ty con của Vietnam Beverage mua lại 51% Tổng công ty cổ phần Rượu - Bia - Nước giải khát Sài Gòn (Sabeco), công ty bia lớn nhất tại Việt Nam, trị giá 5 tỉ đô la.

“Dù vậy, thị trường M&A Việt Nam mới ở mức tiệm cận với các quốc gia như Thái Lan, Malaysia, Indonesia và còn cách xa so với Singapore”, ông Đặng Xuân Minh, Tổng giám đốc Công ty AVM nói và cho hay riêng Singapore, tổng giá trị M&A năm 2017 lên tới hơn 78 tỉ đô la.

Bất động sản chiếm ưu thế

Trong 6 tháng đầu năm 2018, tổng giá trị các thương vụ M&A tại Việt Nam đạt 3,35 tỉ đô la, bằng 139% cùng kỳ năm ngoái. Dự báo cả năm nay, giá trị M&A có thể đạt 6,5 đến 6,9 tỉ đô la, bằng 63,7% so với năm 2017.

Xét về cơ cấu M&A, nếu năm 2016 là năm lên ngôi của bán lẻ với các thương vụ mua lại các chuỗi phân phối, thì năm 2017, ngành có tỷ trọng giá trị M&A lớn nhất là sản xuất hàng tiêu dùng (57%), tiếp theo đó là ngành bất động sản (27%), tài chính - ngân hàng (4%), vật liệu hóa chất (3%).

Trong 6 tháng đầu năm nay, ngành bất động sản chiếm ưu thế nhất trong thị trường M&A (66,75%), tiếp đó là tài chính ngân hàng (19,06%) và sản xuất công nghiệp (9%).

Theo Cơ quan Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Hàn Quốc tại Hà Nội (Kotra), trong 30 năm qua, Hàn Quốc luôn là nhà đầu tư dẫn đầu về dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tại Việt nam với khoảng 61 tỉ đô la và gần 7.000 dự án.

Theo dõi sự dịch chuyển dòng vốn đầu tư, ông Michael DC Choi, Phó Tổng giám đốc Kotra cho hay, dòng vốn của Hàn Quốc được chia làm 4 giai đoạn. Giai đoạn đầu, dòng vốn chảy vào lĩnh vực thâm dụng lao động như dệt may, da giày; tiếp theo là điện tử, ô tô; sau đó là tiêu dùng và bán lẻ; và hiện nay là ngân hàng, chứng khoán và Fintech.

Ông Michael DC Choi tiết lộ trong 5 tháng đầu năm nay, ông đã tiếp đón gần 300 doanh nghiệp Hàn Quốc đến Việt Nam tìm kiếm cơ hội kinh doanh chủ yếu trong lĩnh vực sản xuất, chế tạo, ngân hàng, cụ thể là Fintech.

“Dự kiến dòng vốn từ Hàn Quốc sẽ đổ vào Việt Nam thông qua con đường M&A là rất lớn trong thời gian tới", ông nói.

Doanh nghiệp nhỏ và sức cạnh tranh yếu

Cơ hội M&A là rất lớn tại Việt Nam, tuy nhiên, thách thức và những khó khăn cũng không ít.

Các nhà đầu tư nước ngoài thường quan tâm đến các doanh nghiệp có quy mô lớn. Trong khi đó, hiện chất lượng của doanh nghiệp Việt Nam còn yếu, vốn điều lệ của đa số các doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam mới ở mức 50-80 tỉ đồng, tương đương 2-4 triệu đô la, vốn hóa khoảng 5-10 triệu đô la. Doanh nghiệp nhỏ và có sức cạnh tranh yếu nên không phải là đối tượng được các nhà đầu tư quan tâm.

Ngoài ra, tỷ lệ muốn nắm giữ cổ phần của các doanh nghiệp Việt Nam còn ở mức cao. Ngoài các công ty nhà nước cổ phần hóa, nơi cổ đông nhà nước vẫn muốn nắm giữ và thoái từng phần; nhiều công ty tư nhân lớn vẫn chưa thoát khỏi tâm lý không muốn bán hết doanh nghiệp. Trong khi đó, các nhà đầu tư nước ngoài lại muốn nắm tỷ lệ chi phối để có thể chủ động trong các hoạt động kinh doanh.

Hơn nữa, báo cáo tài chính và công bố thông tin chưa minh bạch. Đây là vấn đề lớn nhất ảnh hưởng đến thu hút vốn ngoại. Hiện nay đa số doanh nghiệp Việt Nam vẫn còn hình thức kế toán hai sổ, điều này khiến các nhà đầu tư e ngại về tính chính xác của các con số tài chính. Ngoài ra, việc tiếp cận thông tin về đối tượng tiềm năng cũng khá khó khăn cho các nhà đầu tư nước ngoài….

Đặc biệt, vấn đề thủ tục hành chính, dù đã cải thiện, nhưng vẫn là rào cản lớn với nhà đầu tư. Bà Nguyễn Thanh Hương, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Bất động sản Đại Phúc Land cho hay công ty rất có nhu cầu hợp tác với các doanh nghiệp nước ngoài để cùng xây dựng các dự án bất động sản. Dù công ty đã dành đến 10 năm để chuẩn bị các thủ tục pháp lý về quỹ đất, nhưng các đối tác nước ngoài vẫn e ngại về thủ tục liên quan tới hợp tác đầu tư.

"Đại Phúc Land đã tiếp rất nhiều đối tác từ Hàn Quốc, Nhật Bản, Singapore và châu Âu nhưng do thủ tục và quá trình pháp lý kéo dài, thông qua nhiều cấp từ địa phương tới Trung ương khiến đối tác e ngại. Xúc tiến M&A muốn thành công, cần sự hỗ trợ của cơ quan liên quan”, bà Hương nói.

Các chuyên gia kiến nghị ngoài việc thị trường Việt Nam cần có thêm những nguồn hàng tốt hơn cho các nhà đầu tư nước ngoài; các doanh nghiệp cần minh bạch hơn về thông tin... thì một yếu tố quan trọng khác là cần hoàn thiện hệ thống pháp lý và thực thi liên quan đến đầu tư và M&A.

Vị trí đặt bình chọn

Mời đọc thêm:

Người của ThaiBev hứa đưa bia Sài Gòn ra khu vực và thế giới

Người Thái chưa thể vội với Sabeco

TIN BÀI LIÊN QUAN
Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012