Môn đăng hộ đối!
Thứ Năm,  16/8/2018, 10:17 

Môn đăng hộ đối!

Gia Minh

(TBKTSG) - Báo chí tuần qua đưa tin một sự kiện mang nhiều ý nghĩa, đó là hợp tác chiến lược giữa Công ty Hoàng Anh Gia Lai và Công ty Ô tô Trường Hải trong một cố gắng góp sức cho nền nông nghiệp, công nghiệp chế biến của Việt Nam, Lào và Campuchia phát triển. Khi dự buổi lễ công bố sự hợp tác này, người đứng đầu chính phủ ví von đây là cuộc hôn nhân “môn đăng hộ đối” với vài dẫn chứng về thế mạnh của “chú rể, cô dâu”.

THACO rót hàng ngàn tỉ đồng cứu Hoàng Anh Gia Lai

Đại tự điển tiếng Việt của Nhà Xuất bản Văn hóa Thông tin định nghĩa: “môn đăng hộ đối là hai gia đình thông gia phải có sự ngang nhau về nhà cửa, của cải, tương đương nhau về địa vị xã hội”. Có lẽ, để làm rõ thêm định nghĩa này, tác giả soạn thảo đã chọn dẫn chứng: một công tử con quan tể tướng lấy một cô gái lái đò làm vợ thì còn đâu là môn đăng hộ đối (trang 1136).

Đây là thành ngữ nói về quan hệ hôn nhân thời phong kiến theo đó nhà trai và nhà gái tương xứng về mặt giàu có, quyền quý như nhau được người đời biết đến và tôn trọng. Xã hội phát triển, nhận thức về các mối quan hệ có nhiều thay đổi, phạm trù môn đăng hộ đối được biến tấu thành khái niệm “xứng đôi vừa lứa”, xem nhẹ yếu tố gia đình và chú trọng đến yếu tố cá nhân. Trai gái yêu nhau, hợp nhau, cần bên nhau thì tiến tới hôn nhân. Xứng đôi vừa lứa thường tương đối, có ý nghĩa tích cực nhưng không phải lúc nào cũng như vậy nếu nhìn dưới góc độ ngôn ngữ đa chiều.

Cứ xem hợp tác chiến lược giữa hai đại gia trên đây không do môn đăng hộ đối - bởi trong thực tế không phải như vậy - thì đây là một cuộc hôn nhân giữa đôi trai gái có cùng mục đích và ước vọng xây dựng một gia đình hạnh phúc, ăn nên làm ra như bậc cha mẹ trông chờ. Tất nhiên là hạnh phúc có đến và bền vững hay không tùy thuộc vào các yếu tố như người đời thường nói là tình yêu, trách nhiệm và lòng tin, một biểu hiện của sự tôn trọng nhau. Không ít những cặp vợ chồng sau một thời gian cơm lành canh ngọt đã chia tay, tương tự như biết bao cuộc hợp tác làm ăn đã rã gánh vì không hội đủ các yếu tố này, nhất là thiếu lòng tin xuất phát từ đạo đức tự thân hơn là ràng buộc pháp lý. Lòng tin là gốc rễ của các vấn đề trong xã hội chứ không là chuyện gia đình hay làm ăn. Đó là chất xi măng kết dính để một căn nhà không sụp đổ, đó là đồng vốn lớn nhất so với bất cứ đồng vốn nào.

Một doanh nhân thành đạt trải qua nhiều thương tích thường kể cho bạn bè nghe câu chuyện khởi nghiệp thú vị của anh bắt đầu từ lòng tin. Năm 16 tuổi, nhà nghèo phải bỏ quê lên tỉnh kiếm sống, bước đầu nhờ một người quen đứng ra bảo lãnh, anh được ông chủ là một thương lái lớn sẵn sàng bán chịu một số hàng trị giá cao. Tự lượng sức, anh chỉ xin mua phân nửa số hàng và cố gắng thanh toán đúng thời hạn để giữ được lời hứa với người đã giúp mình.

Thấy anh làm ăn đàng hoàng, ông chủ tìm hiểu biết được cha anh ở quê là người sống thanh bạch, từ đó sẵn sàng bán chịu cho anh số hàng gấp năm bảy lần mà chẳng đòi hỏi điều kiện gì. Nhờ vậy mà anh trở thành ông chủ nhỏ, rồi lăn lộn trong thương trường nhiều năm trở thành ông chủ lớn có mối quan hệ rộng.

Bài học khởi nghiệp của anh bắt đầu từ lòng tin. Do hoàn cảnh làm ăn nơi đất khách quê người, anh tìm đến những đồng hương cần đồng vốn hỗ trợ nhau lúc khó khăn và nhiều lần “cứu bồ”  trên cơ sở tin cậy, nhờ vậy mà thoát qua bao nhiêu lần suýt chết.

Trong cách nhìn của anh, lòng tin có cái giá của nó, nếu mất lòng tin chỉ một đồng thì sẽ mất nhiều hơn một đồng, mất lòng tin mà không biết dừng lại thì mất cả một chuỗi quan hệ, mất cả nhân cách lẫn tiền bạc, đó là chưa kể còn gây tác hại cho nhiều người. Anh cũng là người từng trải qua những bài học đớn đau: bạn bè thân thiết làm ăn mà mất lòng tin thì một là mất tiền, hai là mất bạn, ba là mất cả hai.

Nghe câu chuyện hợp tác giữa hai đại gia được báo chí nói đến gần đây, anh nhận định rất hồn nhiên rằng: chuyện làm ăn không liên quan gì đến “môn đăng hộ đối” mà quan trọng là đối xử với nhau như thế nào cho phù hợp với đạo đức con người.

TIN BÀI LIÊN QUAN
Chia sẻ:
   
CÙNG CHUYÊN MỤC
Giấy phép Báo điện tử số: 2302/GP-BTTTT, cấp ngày 29/11/2012